Giáo trình Thực hành hóa vô cơ

Giáo trình Thực tập Hóa Vô cơ dùng cho sinh viên ngành Hóa, Trường Đại học Đàlạt. Đây là một phần quan trọng của toàn bộ giáo trình Hóa Vô cơ nói riêng và các giáo trình hóa học nói chung. Trong hóa học, thực nghiệmlà một bộ phận rất quan trọng vì bản thân hóa học là một ngành khoa học có mối quan hệ lý thuyết - thực nghiệm chặt chẽ. Hóa học có cơ sở lý luận khoa học nhưng những cơ sở lý thuyết đó đều được đúc kết và phát triển qua những công trình thực nghiệm được tích lũy lại; cho nên phương pháp nghiên cứu chủ yếu trong hóa học là phương pháp thực nghiệm.

pdf75 trang | Chia sẻ: lylyngoc | Lượt xem: 2720 | Lượt tải: 2download
Bạn đang xem trước 20 trang tài liệu Giáo trình Thực hành hóa vô cơ, để xem tài liệu hoàn chỉnh bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
TRƯỜNG ĐẠI HỌC ĐÀ LẠT F 7 G T LE GIÁO TRÌNH HỰC HÀNH HÓA VÔ CƠ Â THỊ HẢI – HỒ BÍCH NGỌC 2000 Thực Hành Hóa Vô Cơ -2- MỤC LỤC MỞ ĐẦU .................................................................................................................. 7 YÊU CẦU ĐỐI VỚI SINH VIÊN ............................................................................ 8 Bài 1: oxY - OZON. ................................................................................................ 9 I. Điều chế oxy ..................................................................................................... 9 II. Thử tính chất của oxy..................................................................................... 10 III. Điều chế ozon............................................................................................... 10 IV. Thử tính chất của ozon.................................................................................. 11 V. So sánh khả năng oxy hóa của O2 với O3....................................................... 11 Bài 2: HYDRO. NƯỚC OXYGEN......................................................................... 12 I. Điều chế hydro................................................................................................ 12 II. Thử tính chất của hydro ................................................................................. 13 1- Phản ứng của hydro với oxyt đồng. ............................................................ 13 2- So sánh hoạt độ của hydro phân tử và hydro nguyên tử. ............................ 13 III. Điều chế nước oxygen .................................................................................. 13 IV. Thử tính chất của nước oxygen..................................................................... 14 Bài 3: KIM LOẠI KIỀM ........................................................................................ 15 I. Tính chất của Na kim loại ............................................................................... 15 II. Phản ứng nhuộm màu ngọn lửa của các kim loại kiềm.................................. 15 III. Các muối ít tan của Na, K............................................................................. 15 IV. Điều chế Na2CO3 khan................................................................................. 16 1- Điều chế NaHCO3 ...................................................................................... 16 2- Điều chế Na2CO3 khan............................................................................... 16 V. Natri sulphat và các hydrat của nó................................................................. 16 Bài 4: KIM LOẠI KIỀM THỔ .............................................................................. 18 I. Tính chất của Mg kim loại .............................................................................. 18 II. Các hydroxyt của các kim loại kiềm thổ ........................................................ 18 III. Muối của các kim loại kiềm thổ ................................................................... 19 1- Điều chế muối kép MgNH4PO4.................................................................. 19 2- Điều chế MgSO4.7H2O............................................................................... 19 3- Lấy vào ống nghiệm 3 - 4 giọt dung dịch CaCl2;........................................ 19 4- Điều chế BaSO4 và SrSO4:......................................................................... 19 5- Lần lượt lấy vào 3 ống nghiệm dung dịch của các muối Ba2+, Sr2+ và Ca2+. ........................................................................................................................ 20 6- Các muối oxalat.......................................................................................... 20 7- Các muối cromat. ....................................................................................... 20 IV. Phản ứng nhuộm màu ngọn lửa. ................................................................... 20 Bài 5: BO................................................................................................................ 21 I. Điều chế acid boric (H3BO3) ........................................................................... 21 II. Phản ứng của acid boric với rượu etylic ......................................................... 21 III. Điều chế anhydrit boric ................................................................................ 21 IV. Điều chế Bo vô định hình và thử tính chất của Bo ....................................... 22 V. Điều chế ngọc borat....................................................................................... 22 Bài 6: NHÔM ......................................................................................................... 23 Lê Thị Hải – Hồ Bích Ngọc Khoa Hóa Học Thực Hành Hóa Vô Cơ -3- I. Tính chất của Al kim loại ................................................................................ 23 II. Điều chế và thử tính chất của Al(OH)3 .......................................................... 23 III. Sự thủy phân của các muối nhôm ................................................................. 24 IV. Điều chế phèn nhôm - kali từ đất sét............................................................ 24 1- Điều chế dung dịch Al2(SO4)3 .................................................................... 24 2- Điều chế dung dịch K2SO4 ......................................................................... 24 Bài 7: CARBON..................................................................................................... 26 I. Điều chế và khảo sát tính hấp phụ của than hoạt tính..................................... 26 II. Tính chất hóa học của than ............................................................................ 26 III. Điều chế và tính chất của CO2...................................................................... 27 IV. Acid carbonic và muối carbonat ................................................................... 27 V. Điều chế và tính chất của CO ........................................................................ 28 1- Điều chế khí CO: lắp dụng cụ như hình vẽ (hình 6) ................................... 28 2- Cho khí CO lội qua dung dịch CuCl. Quan sát hiện tượng. ........................ 28 Bài 8: SILIC .......................................................................................................... 29 I. Điều chế và tính chất của Si............................................................................ 29 II. Điều chế các dạng khác nhau của acid silicic ................................................ 29 III. Muối của acid silicic ..................................................................................... 30 1- Điều chế thủy tinh tan. ............................................................................... 30 2- Muối ít tan của acid silicic.......................................................................... 30 3- Thủy phân thủy tinh.................................................................................... 30 Bài 9: NITƠ........................................................................................................... 31 I. Điều chế khí N2 ............................................................................................... 31 II. Amoniac......................................................................................................... 31 1- Cân bằng trong dung dịch amoniac. ........................................................... 31 2- Nhiệt phân các muối amoni........................................................................ 32 3- Phản ứng của NH4 + với thuốc thử Nesler (K2[HgI4]). ............................... 32 III. Các oxyt của nitơ .......................................................................................... 32 1- Điều chế và tính chất của N2O. .................................................................. 32 2- Điều chế và tính chất của NO..................................................................... 32 IV. Điều chế và tính chất của NO2 ..................................................................... 33 Bài 10: Nitơ (tiếp theo) và Phospho ...................................................................... 34 I. Tính chất của acid HNO3................................................................................. 34 II. Các muối nitrat............................................................................................... 35 1- Nhiệt phân các muối nitrat. ........................................................................ 35 III. Điều chế và tính chất của P trắng ................................................................. 35 IV. Các acid phosphoric ..................................................................................... 35 1- Acid HPO3 .................................................................................................. 35 2- Acid H4P2O7................................................................................................ 36 3- Acid H3PO4................................................................................................. 36 V. Muối của acid orthophosphoric...................................................................... 36 1- Sự thủy phân của các muối phosphat.......................................................... 36 2- Nhiệt phân các muối phosphat. .................................................................. 36 Bài 11: PHOSPHO VÀ CÁC HỢP CHẤT............................................................. 38 Lê Thị Hải – Hồ Bích Ngọc Khoa Hóa Học Thực Hành Hóa Vô Cơ -4- I. Điều chế và tính chất của phospho trắng ........................................................ 38 II. Điều chế P2O5 ................................................................................................ 38 III. Điều chế và tính chất của các acid phosphoric ............................................. 39 1- Acid metaphosphoric.................................................................................. 39 2- Acid pyrophosphoric................................................................................... 39 3- Acid orthophosphoric.................................................................................. 39 IV. Muối của acid orthophosphoric .................................................................... 40 1- Sự thủy phân của các muối phosphat.......................................................... 40 2- Nhiệt phân các muối phosphat. .................................................................. 40 Bài 12: LƯU HUỲNH VÀ CÁC HỢP CHẤT SULPHUA .................................... 41 I. Các dạng thù hình và tính chất vật lý của lưu huỳnh....................................... 41 1- Điều chế lưu huỳnh hình thoi (Sα). ............................................................. 41 2- Điều chế lưu huỳnh đơn tà (Sβ). ................................................................. 41 3- Lưu huỳnh dẻo............................................................................................ 41 II. Tính chất hóa học của lưu huỳnh ................................................................... 42 III. Điều chế và tính chất của hydrosulphua....................................................... 42 1- Điều chế H2S. ............................................................................................. 42 2- Tính chất của H2S....................................................................................... 43 IV. Các sulphua kim loại .................................................................................... 43 Bài 13: CÁC HỢP CHẤT Ở MỨC OXY HÓA DƯƠNG CỦA LƯU HUỲNH ... 45 I. Khí sulphurơ - Acid sulphurơ - Sulphit ............................................................ 45 1- Khí sulphurơ. .............................................................................................. 45 2- Acid sulphurơ. ............................................................................................ 46 3- Natri sulphit và natri hydrosulphit. ............................................................. 47 II. Acid sulphuric ................................................................................................ 47 1- Điều chế acid sulphuric bằng phương pháp tiếp xúc. ................................. 47 2- Điều chế H2SO4 bằng phương pháp nitro hóa. ........................................... 48 3- Tính chất của H2SO4................................................................................... 49 III. Natri thiosulphat (Na2S2O3) .......................................................................... 49 1- Điều chế Na2S2O3....................................................................................... 49 2- Tính chất của Na2S2O3................................................................................ 49 IV. Kali pesulphat (K2S2O8) ............................................................................... 49 1- Điều chế K2S2O8......................................................................................... 49 2- Tính chất của K2S2O8. ................................................................................ 50 Bài 14: halogen và hợp chất halogenua ................................................................ 52 I. Điều chế các halogen...................................................................................... 52 1- Điều chế Clo............................................................................................... 52 2- Điều chế Brôm. .......................................................................................... 52 3- Điều chế Iod. .............................................................................................. 53 II. Tính chất của các halogen ............................................................................. 53 1- Tính chất của khí Clo.................................................................................. 53 2- Tính chất của Brôm và Iod. ........................................................................ 54 3- So sánh tính oxy hóa của các halogen. ....................................................... 55 III. Hợp chất halogenua...................................................................................... 55 Lê Thị Hải – Hồ Bích Ngọc Khoa Hóa Học Thực Hành Hóa Vô Cơ -5- 1- Điều chế và tính chất của HCl.................................................................... 55 2- Điều chế và tính chất của HF. .................................................................... 56 3- Điều chế HI. ............................................................................................... 56 4- Điều chế KI. ............................................................................................... 56 5- So sánh tính khử của các ion halogenua. .................................................... 57 Bài 15: CÁC HỢP CHẤT CÓ OXY CỦA CLO .................................................... 58 I. Nước clo .......................................................................................................... 58 II. Nước Javel ..................................................................................................... 58 III. Điều chế và tính chất của KClO3.................................................................. 58 1- Điều chế. .................................................................................................... 58 2- Tính chất..................................................................................................... 58 Bài 16: ĐỒNG - BẠC............................................................................................ 60 I. Đồng................................................................................................................ 60 1- Tính chất của đồng kim loại. ...................................................................... 60 2- Các hợp chất Cu (II). .................................................................................. 60 3- Các hợp chất Cu (I). ................................................................................... 60 II. Bạc ................................................................................................................. 61 1- Điều chế bạc kim loại................................................................................. 61 2- Các halogenua bạc. .................................................................................... 61 Bài 17: CÁC NGUYÊN TỐ PHÂN NHÓM IIB & CÁC HỢP CHẤT................... 63 I. Kẽm................................................................................................................. 63 1- Kẽm kim loại. ............................................................................................. 63 2- Kẽm hydroxyt............................................................................................. 63 3- Kẽm sulphua............................................................................................... 63 II. Cadimi............................................................................................................ 64 1- Cadimi kim loại. ......................................................................................... 64 2- Cadimi hydroxyt. ........................................................................................ 64 3- Phức chất của Cadimi. ................................................................................ 64 III. Thủy ngân..................................................................................................... 64 1- Các muối của Hg(II)................................................................................... 64 2- Hỗn hống amoni. ........................................................................................ 65 Bài 18: CROM VÀ CÁC HỢP CHẤT.................................................................... 66 I. Điều chế crom kim loại ................................................................................... 66 II. Điều chế Cr(CH3COO)2. ................................................................................ 66 III. Các hợp chất Cr(III)...................................................................................... 67 IV. Các hợp chất Cr(VI). .................................................................................... 67 1- Điều chế K2 CrO4. ...................................................................................... 67 2- Tính chất của K2CrO4. ................................................................................ 68 3- Điều chế CrO3. ........................................................................................... 68 4- Tính chất của CrO3. .................................................................................... 68 5- Các hợp chất peroxyt của crom. ................................................................. 68 Bài 19: MANGAN VÀ CÁC HỢP CHẤT.............................................................. 70 I. Đi